Met tieners naar het FOMU
Bijgewerkt op: 5 okt
Schimmels, chosen family en een keizerpanorama
Woensdag 19 augustus is niet alleen de meest druilerige dag van de zomervakantie tot nog toe, het is ook de Internationale Dag van de Fotografie. Het ideale moment om met mijn twee tieners (van 12 en bijna 14 jaar) naar het fotografiemuseum in Antwerpen te trekken. Met een roze FOMU-sticker op onze trui gekleefd, beginnen we aan onze verkenning.
De eerste expo die we bezoeken is er een van de Ghanese kunstenaar Kelvin Haizel. Zonder de infomuur te lezen, lopen we op de foto’s af. De werken blinken – naar onze bescheiden mening – niet uit in fotografische kunstzinnigheid. De kinderen zijn niet onder de indruk en, eerlijk is eerlijk, ik ben zelf ook wat teleurgesteld. Tot we het verhaal erachter ontdekken. Haizel selecteerde 19de-eeuwse portretten van Congolese mannen, vrouwen en kinderen die op de Wereldtentoonstelling van 1885 in een menselijke zoo werden tentoongesteld. Hij toont hoe bacteriën en schimmels het fotomateriaal langzaam wegvreten. Op die manier maakt hij een krachtig statement: de geportretteerden, gedoemd tot eeuwige onderdrukking, ontsnappen door deze microbiële processen alsnog aan hun benarde situatie.
De volgende expo, Families, combineert een verzameling anonieme familiefoto’s met tien persoonlijke teksten van auteur Niña Weijers. De reflectieve teksten raken bij mij een gevoelige snaar en laten zien hoe tekst en beeld elkaar prachtig versterken. De aparte blik op het thema is verfrissend. Niet enkel het traditionele kerngezin komt aan bod, maar ook foto’s van chosen family en ongemakkelijke situaties worden tentoongesteld.
Enkele kunstenaars spelen met digitale tools om maatschappelijke uitsluiting zichtbaar te maken. Zo maakt een zwarte fotograaf Photoshopcreaties waarin hij zichzelf monteert in exclusieve 'blanke' sneeuwvakanties en luxefeestjes uit de jaren ’60. Beelden die ook bij mijn tieners blijven hangen.
Even later staan we rond een antiek keizerpanorama: een grote houten kijkkast waarin we samen naar stereofoto’s kijken. Liefdevolle beelden van queer mensen ontrollen zich voor onze ogen en maken een natuurlijk bruggetje naar een gesprek over LGBTQIA+.
Na anderhalf uur haakt de jongste af. Jammer, want zelf had ik graag nog een extra expo meegepikt. Maar de rest van de Koekenstad wacht.
Bij de uitgang valt mijn oog op een flyer: 'Foto’s in de klas', inclusief QR-code naar een kant-en-klaar interactief lespakket voor de tweede en derde graad secundair onderwijs. Dat lespakket accentueert precies wat ik die dag miste. Hoewel de expo’s inhoudelijk sterk zijn en perfect aansluiten bij de leefwereld van jongeren, ontbreekt het aan begeleiding en interactie. Geen audiogids of doe-opdrachten, wel lange muurteksten. Jammer, want hier ligt voor het vak Nederlands een prachtige kans om beelden in te zetten voor visuele geletterdheid en maatschappelijke thema's. Met een gids van het FOMU – of een goed voorbereide leerkracht 😉 – kan dit museum een topuitstap zijn.
Opmerkingen